List do Pierwszej Damy Melanii Trump w sprawie Ukrainek przetrzymywanych przez Rosję
Pierwsza Dama Melania Trump
Biały Dom
Waszyngton, DC 20500
4 listopada 2026 r.
Szanowna Pani Trump,
zwracamy się do Pani w imieniu kampanii People First — międzynarodowej inicjatywy, która wzywa do uwolnienia osób pozbawionych wolności w związku z wojną Rosji przeciwko Ukrainie, w tym bezprawnie przetrzymywanych ukraińskich cywilów.
Z ogromną ulgą przyjęliśmy wiadomość o porozumieniu, które ma umożliwić ewakuację ludności cywilnej z okupowanego przez Rosję miasta Oleszki w ukraińskim obwodzie chersońskim oraz dostarczenie pilnie potrzebnej pomocy humanitarnej. Odnotowaliśmy również doniesienia o znaczącej roli, jaką odegrała Pani w ułatwieniu negocjacji, które doprowadziły do tej operacji humanitarnej.
Jako Pierwsza Dama Stanów Zjednoczonych ma Pani szczególne możliwości i autorytet, by zwracać uwagę na potrzebę ochrony ludności cywilnej dotkniętej konfliktem zbrojnym.
W tym duchu pragniemy ponownie zwrócić Pani uwagę na trudne położenie ukraińskich cywilów — zwłaszcza kobiet — wciąż przetrzymywanych w rosyjskiej niewoli. Wiele z tych osób przetrzymuje się w izolacji od świata zewnętrznego (incommunicado) i w nieludzkich warunkach; poddawano je systematycznym torturom oraz innym formom okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Niektóre z nich pilnie potrzebują opieki medycznej i mogą nie przeżyć przedłużającego się uwięzienia.
Pani przywództwo mogłoby pomóc skierować na ich los tak bardzo potrzebną uwagę społeczności międzynarodowej i posunąć naprzód starania o ich uwolnienie. Kolejną rundę negocjacji między Rosją a Ukrainą, prowadzonych za pośrednictwem Stanów Zjednoczonych, wstępnie przewiduje się na listopad. To ważna okazja, by priorytetem stało się uwolnienie bezprawnie przetrzymywanych cywilów, a zwłaszcza kobiet znajdujących się w pilnej sytuacji humanitarnej.
Dokładna liczba ukraińskich cywilnych kobiet przetrzymywanych przez Rosję pozostaje nieznana, ponieważ rosyjskie władze nie ujawniają tych informacji. Centrum Wolności Obywatelskich oraz Ukrainian War Archive, obie organizacje będące członkami kampanii People First, zidentyfikowały blisko 300 ukraińskich cywilnych kobiet, które obecnie przebywają w rosyjskiej niewoli, choć lista ta jest niepełna, a rzeczywista liczba jest prawdopodobnie wyższa.
Z szacunkiem usilnie apelujemy do Pani, aby, korzystając ze swojej pozycji publicznej i zaangażowania humanitarnego, nagłośniła ich sytuację, upomniała się o ich uwolnienie i zachęciła do tego, by osoby nadal przetrzymywane otrzymały natychmiastowy dostęp do opieki medycznej, kontakt z rodzinami oraz ochronę przed torturami i innymi formami złego traktowania.
Poniżej przedstawiamy szczególnie pilne przypadki Ukrainek, których życie i zdrowie w rosyjskiej niewoli pozostają zagrożone.
Dziękujemy Pani za uwagę poświęconą tej pilnej kwestii humanitarnej oraz za starania na rzecz złagodzenia cierpień ludności cywilnej dotkniętej wojną.
Z wyrazami szacunku,
ORGANIZACJE CZŁONKOWSKIE
Ukrainki przetrzymywane przez Rosję — szczególnie pilne przypadki
27 przypadków. Wybierz nazwisko, aby przejść do opisu.
- Yanina Akulova
- Elviza Aliyeva
- Olga Baranevskaya
- Halyna Bekhter
- Iryna Danilovich
- Halyna Dovhopola
- Lera Dzhemilova
- Niyara Ersmambetova
- Nonna Galka
- Oksana Gladkikh
- Diana Havryliuk
- Oksana Ivanchenko
- Margarita Kharenko
- Lilia Khrustovskaya
- Ekaterina Korovina
- Yulia Koveshnikova
- Snizhana Kozlova
- Iryna Kulish
- Iryna Levchenko
- Kristina Lyubashenko
- Alina Mofa
- Iryna Navalnaya
- Esma Nimetulayeva
- Fevziye Osmanova
- Nasiba Saidova
- Natalia Vlasova
- Valentina Zayarnaya
Yanina Akulova
Yanina Akulova, urodzona 6 października 1987 r., to ukraińska przedsiębiorczyni i matka dwojga dzieci z okupowanego przez Rosję Melitopola. 11 października 2022 r. zatrzymali ją funkcjonariusze rosyjskiej Federalnej Służby Bezpieczeństwa (FSB). 24 kwietnia 2024 r. rosyjski Południowy Okręgowy Sąd Wojskowy skazał ją na dziewięć lat pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 700 000 rubli (8660 USD) pod bezpodstawnymi zarzutami udziału w społeczności terrorystycznej, przygotowania zamachu terrorystycznego oraz przestępstw związanych z materiałami wybuchowymi i bronią.
Po zatrzymaniu Akulovą najpierw przez około miesiąc przetrzymywano w piwnicy, bito i rażono prądem. Zmuszono ją także do złożenia przed kamerą obciążającego oświadczenia. W rosyjskiej niewoli straciła około 15 kg, a długotrwałe przetrzymywanie w fatalnych warunkach zaostrzyło jej przewlekłe alergie i astmę oskrzelową. Jej dwie małe córki pozostają w Ukrainie.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 1, Golovino, obwód włodzimierski, Rosja.
Elviza Aliyeva
Elviza Aliyeva, urodzona 29 maja 2005 r., to Tatarka krymska z miejscowości Dolynne w rejonie bakczysarajskim okupowanego przez Rosję Krymu. Była studentką czwartego roku zarządzania na Krymskim Uniwersytecie Federalnym i pracowała w piekarni w Symferopolu. 15 października 2025 r. funkcjonariusze rosyjskiej FSB zatrzymali ją podczas nalotu na jej dom. Jest oskarżona o udział w organizacji terrorystycznej i usiłowanie przejęcia władzy siłą na podstawie rzekomego zaangażowania w Hizb ut-Tahrir — organizację muzułmańską, legalną w Ukrainie, lecz uznaną w Rosji za terrorystyczną. 9 października 2026 r. przed Południowym Okręgowym Sądem Wojskowym w Rostowie nad Donem rozpoczęło się posiedzenie wstępne. Areszt tymczasowy przedłużono jej o sześć miesięcy.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Symferopol, okupowany Krym
Olga Baranevskaya
Olga Baranevskaya, urodzona 7 września 1963 r., to emerytowana nauczycielka przedszkola z okupowanego przez Rosję Melitopola. Rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa zatrzymali ją po raz pierwszy 15 maja 2024 r., następnie zwolnili, lecz 27 czerwca 2024 r. ponownie ją zatrzymali. Funkcjonariusze organów ścigania zmusili ją, by wzięła do rąk torbę z materiałami wybuchowymi, tak aby pozostały na niej jej odciski palców. 19 listopada 2024 r. rosyjski sąd skazał ją na sześć lat pozbawienia wolności pod zarzutem nielegalnego nabycia, posiadania i noszenia materiałów wybuchowych lub ładunku wybuchowego.
Oskarżenie opierało się częściowo na zeznaniach jej partnera, uzyskanych za pomocą tortur. Mężczyzna został zatrzymany razem z nią, a następnie zwolniony, ale wymagał intensywnego leczenia obrażeń, w tym uszkodzeń stawów rąk. W ciągu pierwszych czterech miesięcy pozbawienia wolności Baranevskaya straciła około 20 kg. Choruje na cukrzycę wymagającą zastrzyków z insuliny oraz na chorobę pęcherzyka żółciowego, która wywołuje silny ból.
Ostatnie znane miejsce pobytu: federalna instytucja IK-1 Federalnej Służby Więziennej Rosji (FSIN) w [okupowanym] obwodzie zaporoskim, Melitopol.
Halyna Bekhter
Halyna Bekhter, urodzona w 1957 r., to obywatelka Ukrainy ze wsi Plodorodne (obecnie Raikhenfeld) w okupowanym przez Rosję rejonie melitopolskim obwodu zaporoskiego. Po rozpoczęciu okupacji zmuszono ją do przyjęcia rosyjskiego paszportu. W maju 2025 r. rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa zatrzymali ją w związku z podejrzeniem, że za pośrednictwem ukraińskiej aplikacji bankowej przekazywała środki na wsparcie Sił Zbrojnych Ukrainy. 5 marca 2026 r. ustanowiony przez Rosję sąd obwodu zaporoskiego skazał ją na 11 lat pozbawienia wolności pod zarzutem zdrady stanu. W lipcu Pierwszy Sąd Apelacyjny Jurysdykcji Ogólnej podwyższył karę do 12 lat i sześciu miesięcy.
Bekhter była początkowo przetrzymywana w areszcie śledczym nr 1 w Symferopolu na okupowanym przez Rosję Krymie, gdzie jej zdrowie fizyczne i psychiczne poważnie się pogorszyło. Według rodziny waży obecnie około 45 kg, cierpi na szybko postępującą demencję, prawie się nie komunikuje i często odmawia jedzenia. Nie otrzymuje odpowiedniej opieki medycznej. Jej mąż zmarł w styczniu 2026 r., gdy przebywała w rosyjskiej niewoli. Pogarszający się stan zdrowia Haliny Bekhter budzi poważne obawy, czy zdoła ona przeżyć dalsze uwięzienie.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 2, Wołogda, w oczekiwaniu na przeniesienie do kolonii karnej.
Iryna Danilovich
Iryna Danilovich, urodzona 6 maja 1979 r., to pielęgniarka, działaczka na rzecz praw pracowników medycznych i dziennikarka obywatelska z Vladyslavivki na okupowanym przez Rosję Krymie. 29 kwietnia 2022 r. zatrzymali ją rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa. 28 grudnia 2022 r. kontrolowany przez Rosję sąd na Krymie skazał ją na siedem lat kolonii karnej o reżimie ogólnym pod zarzutem nielegalnego posiadania materiałów wybuchowych. Po apelacji karę obniżono do sześciu lat i 11 miesięcy.
W niewoli Danilovich zmaga się z poważnymi problemami zdrowotnymi. Po ostrym zapaleniu ucha, które rozwinęło się u niej w areszcie śledczym w Symferopolu, straciła słuch w lewym uchu. Miewała też silne bóle głowy, bóle w okolicy serca i trudności z oddychaniem, a także objawy, które według doniesień wiązały się z możliwym lekkim udarem. Mimo wielokrotnych próśb odmawiano jej odpowiednich badań lekarskich i leczenia. W 2026 r. Danilovich i jej bliscy informowali o dalszym złym traktowaniu, w tym o celowym narażaniu jej na głośną muzykę i jaskrawe światło, co pogarszało jej stan zdrowia. W październiku 2026 r. jej rodzina i obrońcy praw człowieka poinformowali również o groźbach śmierci i groźbach użycia przemocy ze strony innych osadzonych, które personel więzienia miał tolerować, a nawet do nich zachęcać. Jej ojciec zmarł, gdy przebywała w więzieniu.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 7, Zelenokumsk, Kraj Stawropolski, Rosja.
Halyna Dovhopola
Halyna Dovhopola, urodzona 27 marca 1955 r., to emerytka z okupowanego przez Rosję Sewastopola. 27 listopada 2019 r. funkcjonariusze rosyjskiej FSB zatrzymali ją i oskarżyli o to, że zbierała informacje o pułku lotniczym Floty Czarnomorskiej, objęte w Rosji klauzulą tajności, i przekazywała je ukraińskiemu wywiadowi wojskowemu. 24 marca 2021 r. ustanowiony przez Rosję sąd w Sewastopolu skazał ją w procesie za zamkniętymi drzwiami na 12 lat pozbawienia wolności pod zarzutem zdrady stanu.
Dovhopola, znana z otwartego wyrażania proukraińskich poglądów, doświadczała w miejscach odosobnienia przemocy fizycznej i słownej. W rosyjskiej niewoli jej zdrowie poważnie się pogorszyło. Znacznie straciła na wadze, nabawiła się zapalenia żołądka i miała poważne problemy z poruszaniem się z powodu choroby zwyrodnieniowej stawów biodrowych. 16 czerwca 2026 r. przeszła udar i po krótkim pobycie w szpitalu odesłano ją do kolonii karnej, choć nie była w stanie samodzielnie chodzić.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 1, Golovino, obwód włodzimierski, Rosja.
Lera Dzhemilova
Lera Dzhemilova, urodzona 29 listopada 1996 r., to Tatarka krymska, którą rosyjskie siły bezpieczeństwa zatrzymały w maju 2024 r. Najpierw odbyła 15-dniowy areszt administracyjny, a następnie przez około 10 miesięcy była przetrzymywana w izolacji od świata zewnętrznego. Rosyjskie władze twierdziły, że przekazywała ukraińskiemu wywiadowi informacje o rosyjskich lotniskach wojskowych, systemach obrony przeciwlotniczej, sprzęcie wojskowym i przemieszczeniach transportu wojskowego. Są to twierdzenia oskarżenia, a nie niezależnie ustalone fakty. 20 sierpnia 2025 r. rosyjski sąd uznał ją za winną zdrady stanu i skazał na 15 lat pozbawienia wolności.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Wołgograd, Rosja, w oczekiwaniu na przeniesienie do kolonii karnej
Niyara Ersmambetova
Niyara Ersmambetova, urodzona 3 października 1987 r., to krymskotatarska farmaceutka i matka dwojga dzieci. W maju 2025 r. rosyjskie siły bezpieczeństwa zatrzymały ją i oskarżyły o przekazywanie ukraińskiemu ruchowi oporu Atesh informacji o magazynach paliwa i stanowiskach obrony przeciwlotniczej. 19 listopada 2025 r. rosyjski sąd uznał ją za winną zdrady stanu i skazał na 15 lat pozbawienia wolności.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 2, Yavas, Mordowia, Rosja
Nonna Galka
Nonna Galka, urodzona 16 września 1978 r., to obywatelka Ukrainy i matka trojga dzieci z miejscowości Skelky w okupowanym przez Rosję obwodzie zaporoskim. Po zajęciu tych terenów rosyjskie siły zatrzymały ją razem z członkami rodziny. Galkę, jej partnera, siostrę i siostrzeńca umieszczono najpierw w nieoficjalnym miejscu przetrzymywania, gdzie byli torturowani. Partnera ostatecznie zwolniono, a Galkę, jej siostrę i siostrzeńca przeniesiono do innego miejsca przetrzymywania, gdzie — według doniesień — nadal się nad nimi znęcano. Jej siostra została tak dotkliwie pobita, że wezwano karetkę; Galka od tamtej pory jej nie widziała.
2 grudnia 2024 r. rosyjski sąd skazał Galkę na 15 lat pozbawienia wolności pod zarzutem szpiegostwa. Wcześniej przeszła dwie poważne operacje, w wyniku których usunięto jej około dwóch trzecich żołądka.
Ostatnie znane miejsce pobytu: lecznicza placówka poprawcza nr 3 (LIU-3), Barashevo, Republika Mordowii, Rosja.
Oksana Gladkikh
Oksana Gladkikh, urodzona 11 września 1976 r., to matka czworga dzieci z miejscowości Pryazovske w okupowanym przez Rosję obwodzie zaporoskim. Po rozpoczęciu okupacji przyjęła rosyjskie obywatelstwo, aby jej dzieci mogły nadal chodzić do szkoły. Otwarcie wyrażała proukraińskie poglądy i została zadenuncjowana na kanale w Telegramie, który wskazywał mieszkańców popierających Ukrainę. 24 listopada 2023 r. rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa zatrzymali ją i postawili jej zarzut zdrady stanu w związku z tym, że rzekomo zbierała informacje o pozycjach wojsk rosyjskich i przekazywała je władzom ukraińskim.
7 czerwca 2024 r. ustanowiony przez Rosję sąd w obwodzie zaporoskim skazał Oksanę Gladkikh na 14 lat pozbawienia wolności. 1 października 2025 r. sąd kasacyjny obniżył karę do 13 lat. Po zatrzymaniu wielokrotnie przewożono ją z workiem na głowie między różnymi miejscami przetrzymywania i nie zapewniano jej odpowiedniej ilości jedzenia i wody; straciła około 15 kg. Ma problemy żołądkowo-jelitowe, a podczas postępowania apelacyjnego w Moskwie nabawiła się bolesnego zakażenia zęba i ropnia; nie otrzymała odpowiedniego leczenia. Jej uwięzienie poważnie zaburzyło życie jej małych dzieci.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 33, Kotelnich, obwód kirowski, Rosja.
Diana Havryliuk
Diana Havryliuk, urodzona 7 marca 1983 r., to Tatarka krymska z okupowanego Krymu i matka trojga dzieci. 31 października 2025 r. rosyjskie władze zatrzymały ją na lotnisku w Soczi, dokąd przyleciała z Turcji, by odwiedzić chorego krewnego na Krymie. Po odbyciu przez nią 14-dniowego aresztu administracyjnego rodzina straciła z nią kontakt. Jej mąż dowiedział się później, że rosyjskie władze ostatecznie przewiozły ją do SIZO-2 w Borisoglebsku w obwodzie woroneskim. Jak przekazał, była bita i odmawiano jej leczenia. Następnie przeniesiono ją do SIZO-1 w Krasnodarze i oskarżono o zdradę stanu w związku z rzekomym przekazaniem 3000 rubli (około 29 euro) na wsparcie Sił Zbrojnych Ukrainy. 29 października 2026 r. Sąd Rejonowy Oktiabrski w Krasnodarze skazał ją na 12 lat i sześć miesięcy pozbawienia wolności.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Krasnodar, Rosja
Oksana Ivanchenko
Oksana Ivanchenko, urodzona 13 lipca 1976 r., to matka czworga dzieci z Yakymivki w okupowanym przez Rosję obwodzie zaporoskim. 24 listopada 2023 r. rosyjskie władze zatrzymały ją i oskarżyły o przekazywanie ukraińskiemu kanałowi w Telegramie informacji o pozycjach wojsk rosyjskich i sprzęcie wojskowym. W 2024 r. ustanowiony przez Rosję sąd w obwodzie zaporoskim skazał ją na 15 lat pozbawienia wolności pod zarzutem zdrady stanu.
Ivanchenko cierpi na kilka poważnych chorób, w tym zapalenie stawów, chorobę zwyrodnieniową stawów, nadciśnienie, chorobę niedokrwienną serca i przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu C. Według doniesień ma trudności z chodzeniem. Jedna z jej córek, która ma poważną wrodzoną wadę serca i wymaga operacji, po zatrzymaniu matki trafiła do domu dziecka.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 6 FSIN dla miasta Moskwy.
Margarita Kharenko
Margarita Kharenko, urodzona 23 grudnia 1989 r., pracowała jako administratorka siłowni w okupowanym przez Rosję Melitopolu. 9 stycznia 2023 r. zamaskowani mężczyźni w mundurach wojskowych przeszukali jej dom, nie okazując dokumentów, i zabrali ją ze sobą. Przez około miesiąc rodzina nie miała żadnych informacji o jej losie i miejscu pobytu, dopóki miejscowi funkcjonariusze służb bezpieczeństwa nie ujawnili, że jest przetrzymywana w miejscu odosobnienia w Yakymivce, 25 km na południowy zachód od Melitopola.
3 kwietnia 2024 r. rosyjski Południowy Okręgowy Sąd Wojskowy skazał Margaritę Kharenko na 20 lat pozbawienia wolności pod wieloma bezpodstawnymi zarzutami, w tym szpiegostwa, udziału w społeczności terrorystycznej, udziału w akcie terrorystycznym oraz udziału w organizacji ekstremistycznej. Cierpi na wypadanie płatka zastawki mitralnej — poważną chorobę serca.
Ostatnie znane miejsce pobytu: federalna instytucja IK-1 Federalnej Służby Więziennej Rosji (FSIN) w obwodzie wołogodzkim.
Lilia Khrustovskaya
Lilia Khrustovskaya, urodzona 19 lutego 1956 r., to ukraińska artystka i była dyrektorka artystyczna teatru dramatycznego w Ługańsku. 28 października 2023 r. zatrzymały ją rosyjskie siły. Według relacji dotyczących jej zatrzymania rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa przez około miesiąc zajmowali jej dom i wielokrotnie bili ją na oczach nastoletniego wnuka. Została zatrzymana i przez dłuższy czas była więziona w nieoficjalnym miejscu przetrzymywania, po czym przeniesiono ją do oficjalnego aresztu.
Ustanowiony przez Rosję sąd obwodu zaporoskiego skazał ją na 12 lat i sześć miesięcy pod zarzutem szpiegostwa w związku z rzekomą współpracą z ukraińskim wywiadem wojskowym. Przed zatrzymaniem Khrustovskaya przeszła leczenie raka piersi, w tym mastektomię. Choruje także na serce. W rosyjskiej niewoli odmawiano jej niezbędnych badań lekarskich i odpowiedniego leczenia.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 15, Samara, Rosja.
Ekaterina Korovina
Ekaterina Korovina, urodzona 6 października 1996 r., to obywatelka Ukrainy z miejscowości Pishchane w okupowanym przez Rosję obwodzie ługańskim. 19 marca 2024 r. rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa po raz pierwszy ją zatrzymali i przesłuchali, wypytując o jej poglądy polityczne i kontakty z proukraińskimi mieszkańcami. Jak relacjonuje Korovina, funkcjonariusze grozili, że jeśli nie podejmie współpracy, oskarżą jej brata o szpiegostwo, będą go torturować i doprowadzą do skazania go na dożywocie. Wywierano na nią presję, by złożyła oświadczenie obciążające ją samą i wskazała inne osoby o proukraińskich poglądach. Następnie funkcjonariusze pozwolili jej odejść.
10 czerwca 2024 r. Korovina została ponownie zatrzymana i oskarżona o finansowanie terroryzmu i organizacji ekstremistycznej. Według oskarżenia przekazała drobne datki na łączną kwotę około 470 hrywien odbiorcom rzekomo powiązanym z ukraińskimi organizacjami uznanymi przez Rosję za terrorystyczne lub ekstremistyczne. 17 lutego 2025 r. rosyjski Południowy Okręgowy Sąd Wojskowy skazał ją na 10 lat pozbawienia wolności. Przed sądem odwołała fałszywe przyznanie się do winy i twierdziła, że w toku śledztwa grożono jej i stosowano wobec niej przymus. Według doniesień jej stan psychiczny znacznie się pogorszył.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 3, Nowoczerkask, obwód rostowski, Rosja, w oczekiwaniu na przeniesienie do kolonii karnej.
Yulia Koveshnikova
Yulia Koveshnikova, urodzona 2 września 1978 r., to obywatelka Ukrainy z okupowanego przez Rosję Melitopola, której mąż służy w Siłach Zbrojnych Ukrainy. Otwarcie wyrażała proukraińskie poglądy i jako wolontariuszka pomagała odnajdywać zaginionych ukraińskich żołnierzy. 4 kwietnia 2023 r. rosyjscy wojskowi wywlekli ją z mieszkania. Przez około osiem miesięcy rodzina nie miała żadnych informacji o jej losie i miejscu pobytu. W tym czasie — według doniesień — więziono ją w nieoficjalnych miejscach przetrzymywania w Melitopolu, bito, nie zapewniano jej odpowiedniego wyżywienia i trzymano w izolacji od świata zewnętrznego bez formalnych zarzutów.
Następnie rosyjskie władze oskarżyły Koveshnikovą o szpiegostwo, twierdząc, że przekazywała mężowi informacje o rosyjskich wojskowych i funkcjonariuszach służb bezpieczeństwa. Przed sądem zaprzeczyła tym zarzutom. 7 czerwca 2024 r. ustanowiony przez Rosję sąd skazał ją na 13 lat pozbawienia wolności.
Koveshnikova ma problemy żołądkowo-jelitowe i w rosyjskiej niewoli znacznie straciła na wadze.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 15, Samara, Rosja.
Snizhana Kozlova
Snizhana Kozlova (ur. w 1991 r.) i jej mały syn Alexander Radchuk jechali 13 kwietnia 2022 r. okupowanymi przez Rosję terytoriami Ukrainy z Mariupola do Doniecka. Alexander miał zostać przyjęty na leczenie stacjonarne w klinice w Doniecku z powodu odniesionej wcześniej odłamkowej rany oka. Na punkcie kontrolnym „filtracji” we wsi Bezymennoye rosyjscy agenci służb bezpieczeństwa zatrzymali ich do kontroli, sprawdzili dokumenty i odebrali im smartfony, zmuszając Kozlovą do podania haseł. Następnie funkcjonariusze rosyjskiego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych wypytywali Snizhanę o miejsce zamieszkania, pracę, powiązania rodzinne, poglądy polityczne itp. Dwie godziny po przesłuchaniu uzbrojeni mężczyźni w mundurach maskujących, jak się wydaje, powiązani z rosyjskimi siłami lub kontrolowanymi przez nie formacjami, zabrali Snizhanę. Jej syna przewieziono do szpitala bez niej; po dwóch miesiącach wrócił do babci, Liudmyly Siryk. Mimo licznych zapytań rodzina Kozlovej nie otrzymała żadnych informacji o jej losie i miejscu pobytu.
Ostatnie znane miejsce pobytu: nadal uznawana za zaginioną.
Iryna Kulish
Iryna Kulish, urodzona 1 lutego 1971 r., pochodzi z obwodu zaporoskiego; wcześniej utrzymywała się z uprawy i sprzedaży warzyw. W październiku 2023 r. rosyjskie władze zatrzymały ją po donosach dotyczących jej proukraińskich poglądów. Przez około 20 dni była przetrzymywana w izolacji od świata zewnętrznego; twierdzi, że stosowana wobec niej przemoc fizyczna i psychiczna zmusiła ją do przyznania się do udziału w planowanym zamachu związanym z referendum aneksyjnym, zorganizowanym przez Rosję w obwodzie zaporoskim.
29 lipca 2024 r. rosyjski sąd skazał Irynę Kulish, która nie miała skutecznej obrony prawnej, na karę pozbawienia wolności pod bezpodstawnymi zarzutami udziału w społeczności terrorystycznej, przygotowania zamachu terrorystycznego, przestępstw związanych z materiałami wybuchowymi oraz przestępstw narkotykowych. Po apelacji kara wyniosła dziewięć lat pozbawienia wolności.
Kulish cierpi na chorobę Parkinsona; silne drżenia nasiliły się w niewoli i utrudniają jej sen. Wielokrotnie skarżyła się na niewystarczającą opiekę medyczną i pogarszający się stan zdrowia. Relacje osób, które wcześniej były przetrzymywane razem z nią, również budziły obawy o jej stan fizyczny i psychiczny.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 2, okupowany przez Rosję Mariupol.
Iryna Levchenko
Iryna Levchenko, urodzona 16 września 1961 r., jest byłą korespondentką gazety „Telegraf” i członkinią Narodowego Związku Dziennikarzy Ukrainy. 6 maja 2023 r. rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa zatrzymali Irynę Levchenko i jej męża Oleksandra na ulicy w okupowanym przez Rosję Melitopolu w obwodzie zaporoskim. Zamknęli ich w zimnej piwnicy z betonową podłogą, najprawdopodobniej w miejscowości Vesele, nie dawali im jedzenia i poddawali ich torturom, w tym rażeniu prądem.
Następnie Irynę Levchenko wielokrotnie przewożono między różnymi oficjalnymi i nieoficjalnymi miejscami przetrzymywania na okupowanych przez Rosję terytoriach Ukrainy oraz w Federacji Rosyjskiej, gdzie również była poddawana torturom i innym formom złego traktowania. Według opublikowanych relacji torturowano ją prądem. Jej bliscy informowali też o pogorszeniu się jej zdrowia, w tym o silnym bólu zębów i wypadaniu włosów.
4 września 2026 r. ustanowiony przez Rosję sąd obwodu zaporoskiego skazał ją na 15 lat pozbawienia wolności pod bezpodstawnymi zarzutami szpiegostwa. Jej mąż, którego rosyjskie władze zwolniły po kilku tygodniach przetrzymywania w izolacji od świata zewnętrznego, pozostaje w okupowanym przez Rosję Melitopolu i czeka na powrót żony.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy w Doniecku.
Kristina Lyubashenko
Kristina Lyubashenko, urodzona 3 czerwca 1989 r., jest księgową z wykształcenia i matką dwojga dzieci. W marcu 2022 r. uciekła z córkami z ogarniętej wojną Ukrainy do Genewy w Szwajcarii. W maju 2023 r. pojechała do Moskwy, by zorganizować pokojowy protest antywojenny; namówił ją do tego inny ukraiński uchodźca, prawdopodobnie agent rosyjskich służb bezpieczeństwa. 8 maja 2023 r. została zatrzymana po tym, jak rzekomo odtworzyła z okna budynku w Moskwie nagranie antywojennego przesłania i hymnu Ukrainy oraz wypuściła balony z biało-niebiesko-białą flagą kojarzoną z rosyjską opozycją antywojenną.
17 czerwca 2024 r. Drugi Zachodni Okręgowy Sąd Wojskowy skazał Kristinę Lyubashenko na 12 lat pozbawienia wolności pod bezpodstawnymi zarzutami udziału w organizacji terrorystycznej i rozpowszechniania rzekomo fałszywych informacji o rosyjskich siłach zbrojnych.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 1, obwód włodzimierski, Rosja.
Alina Mofa
Alina Mofa urodziła się w 2005 r. w mieście Shchastia w ukraińskim obwodzie ługańskim. Jej ojciec zmarł, gdy była dzieckiem, a z matką od dzieciństwa nie utrzymuje kontaktów. Wychowywała ją babcia. 29 stycznia 2024 r. w Ałczewsku, innym mieście obwodu ługańskiego, uzbrojeni rosyjscy funkcjonariusze zatrzymali 18-letnią Mofę.
Funkcjonariusze znaleźli w telefonie Mofy filmy popierające ukraińskie wojsko i zagrozili, że oskarżą ją o terroryzm, jeśli nie przyzna się do posiadania narkotyków w celu sprzedaży. Pod presją Mofa podpisała fałszywe przyznanie się do winy, które później odwołała.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 6 w Moskwie (stan na 2025 r.).
Iryna Navalnaya
Iryna Navalnaya, urodzona 26 stycznia 1998 r., jest mieszkanką Mariupola. 27 września 2022 r. wspierani przez Rosję funkcjonariusze służb bezpieczeństwa zatrzymali ją i oskarżyli o przygotowywanie zamachu terrorystycznego i przechowywanie materiałów wybuchowych. Navalnaya zeznała przed sądem, że funkcjonariusze bili ją kijami, razili prądem i grozili jej bliskim, aby zmusić ją do przyznania się do winy.
Przetrzymywano ją w przepełnionym areszcie śledczym w okupowanym przez Rosję Doniecku, gdzie 21 kobiet dzieliło celę przeznaczoną dla 10 osób. Opisała też poważne znęcanie się psychiczne i poniżające traktowanie, w tym przymusowe nagrywanie jej na potrzeby rosyjskiego filmu propagandowego. Navalnaya cierpi na szereg schorzeń neurologicznych i ginekologicznych, a w rosyjskiej niewoli odmawiano jej pomocy medycznej i dostępu do przepisanych leków.
7 października 2024 r. rosyjski sąd skazał ją na osiem lat kolonii karnej o reżimie ogólnym pod zarzutami usiłowania zamachu terrorystycznego i nielegalnego posiadania materiałów wybuchowych.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 7, Yurgamysh, obwód kurgański, Rosja.
Esma Nimetulayeva
Esma Nimetulayeva, urodzona 9 stycznia 1986 r., to krymskotatarska cukierniczka z Bakczysaraju na okupowanym przez Rosję Krymie i matka pięciorga dzieci. 15 października 2025 r. funkcjonariusze rosyjskiej FSB zatrzymali ją podczas skoordynowanych nalotów wymierzonych w cztery Tatarki krymskie. Funkcjonariusze FSB grozili, że jej dzieci trafią pod opiekę państwa. Jest oskarżona o organizowanie działalności organizacji terrorystycznej i usiłowanie przejęcia władzy siłą na podstawie rzekomego zaangażowania w Hizb ut-Tahrir — organizację muzułmańską, legalną w Ukrainie, lecz uznaną w Rosji za terrorystyczną. 9 października 2026 r. przed Południowym Okręgowym Sądem Wojskowym w Rostowie nad Donem rozpoczęło się posiedzenie wstępne. Areszt tymczasowy przedłużono jej o sześć miesięcy.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Symferopol, okupowany Krym
Fevziye Osmanova
Fevziye Osmanova, urodzona 24 maja 2004 r., to Tatarka krymska z Orlivki pod Sewastopolem na okupowanym przez Rosję Krymie. Pracowała w miejscowym sklepie. 15 października 2025 r. funkcjonariusze rosyjskiej FSB zatrzymali ją podczas nalotu. Jest oskarżona o udział w organizacji terrorystycznej i usiłowanie przejęcia władzy siłą na podstawie rzekomego zaangażowania w Hizb ut-Tahrir — organizację muzułmańską, legalną w Ukrainie, lecz uznaną w Rosji za terrorystyczną. 9 października 2026 r. przed Południowym Okręgowym Sądem Wojskowym w Rostowie nad Donem rozpoczęło się posiedzenie wstępne.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Symferopol, okupowany Krym
Nasiba Saidova
Nasiba Saidova, urodzona 25 października 2006 r., to Tatarka krymska z Kholmivki w rejonie bakczysarajskim okupowanego przez Rosję Krymu, córka miejscowego imama. W chwili zatrzymania studiowała w kolegium pedagogicznym i pracowała w żłobku. 15 października 2025 r. funkcjonariusze rosyjskiej FSB zatrzymali ją podczas nalotu na jej dom. Jest oskarżona o udział w organizacji terrorystycznej i usiłowanie przejęcia władzy siłą na podstawie rzekomego zaangażowania w Hizb ut-Tahrir — organizację muzułmańską, legalną w Ukrainie, lecz uznaną w Rosji za terrorystyczną.
Ostatnie znane miejsce pobytu: SIZO-1, Symferopol, okupowany Krym
Natalia Vlasova
Natalia Vlasova, urodzona 5 października 1981 r., została zatrzymana 21 marca 2019 r. w okupowanym Doniecku przez funkcjonariuszy służb bezpieczeństwa wspieranych przez Rosję. Początkowo więziono ją w nieoficjalnych miejscach przetrzymywania, w tym w osławionym ośrodku Izolyatsia, gdzie więźniów poddawano systematycznym torturom i złemu traktowaniu. W czerwcu 2023 r. rosyjskie władze przeniosły ją do aresztu śledczego nr 1 w obwodzie rostowskim w związku z postępowaniem przed rosyjskim Południowym Okręgowym Sądem Wojskowym. 24 grudnia 2024 r. sąd skazał ją na 18 lat i dwa miesiące pozbawienia wolności pod bezpodstawnymi zarzutami, w tym udziału w społeczności terrorystycznej, szpiegostwa, przestępstw związanych z bronią oraz przygotowania napaści na funkcjonariuszy organów ścigania.
Podczas procesu Vlasova opisała długotrwałe i skrajne tortury w ośrodku Izolyatsia, w tym bicie, rażenie prądem, gwałt, inne formy przemocy seksualnej, groźby śmierci i upokarzające warunki przetrzymywania. Według jej zeznań wielokrotnie rozbierano ją do naga, rażono prądem, polewając jej ciało wodą, i torturowano nawet po tym, jak podpisała fałszywe przyznanie się do winy. W raporcie z września 2025 r. Specjalna Sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Rosji opisała, jak Vlasova została zgwałcona przez 15 uzbrojonych mężczyzn i poddana przemocy seksualnej z użyciem butelki oraz jak piłowano jej zęby metalowym narzędziem. Rosyjskie władze nie przeprowadziły skutecznego śledztwa w sprawie zgłoszonych przez nią zarzutów. Relacje z okresu jej późniejszego uwięzienia opisują wyczerpującą pracę i pozbawianie jedzenia. Jej córka pozostaje w Ukrainie.
Ostatnie znane miejsce pobytu: kolonia karna nr 50, Yurga, obwód kemerowski, Rosja
Valentina Zayarnaya
Valentina Zayarnaya, urodzona 8 kwietnia 1960 r., jest nauczycielką języka angielskiego z Doniecka. 25 marca 2023 r. zatrzymali ją rosyjscy funkcjonariusze służb bezpieczeństwa. Według relacji dotyczących jej sprawy funkcjonariusze FSB, którzy zauważyli, że niesie paczkę, śledzili ją aż do domu, przez około tydzień zajmowali jej dom, bili ją i torturowali. W tym czasie próbowała popełnić samobójstwo, przyjmując nadmierną dawkę leków. Funkcjonariusze wezwali karetkę, a personel medyczny uratował jej życie.
16 grudnia 2025 r. rosyjski sąd skazał ją na 12 lat pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 500 000 rubli (6200 USD) pod bezpodstawnymi zarzutami udziału w społeczności terrorystycznej, przygotowania zamachu terrorystycznego oraz przestępstw związanych z materiałami wybuchowymi.
Ostatnie znane miejsce pobytu: areszt śledczy nr 3, Nowoczerkask, obwód rostowski, Rosja, w oczekiwaniu na przeniesienie do kolonii karnej.